Ηράκλειο: Βρέθηκε νεκρός άστεγος σε εγκαταλελειμμένο παράπηγμα

            ΚΟΙΝΩΝΙΑ                           
Κρήτη, Ηράκλειο, θάνατος, άστεγοι

φωτογραφία αρχείου | Dreamstime

13.04.2018, // efsyn.gr

Το πτώμα ενός 59χρονου Έλληνα ο οποίος ήταν άστεγος, εντοπίστηκε το μεσημέρι της Παρασκευής σε εγκαταλελειμμένο παράπηγμα, επί της Σοφοκλή Βενιζέλου στο Ηράκλειο.

Το άψυχο σώμα του 59χρονου βρισκόταν εκεί αρκετές ημέρες καθώς εντοπίστηκε σε προχωρημένη σήψη, από έναν περαστικό. 

Άμεση ήταν η κινητοποίηση των αρχών, με τη σορό του άτυχου άνδρα να μεταφέρεται στο νεκροτομείο για τη διαδικασία της νεκροψίας – νεκροτομής, η οποία αναμένεται να δώσει απαντήσεις για τα αίτια και τις συνθήκες θανάτου του 60χρονου.

Από την πλευρά των αρχών ερευνώνται όλα τα ενδεχόμενα ενώ την προανάκριση διενεργούν οι αστυνομικές αρχές Ηρακλείου.

https://www.efsyn.gr/arthro/irakleio-vrethike-nekros-astegos-se-egkataleleimmeno-parapigma

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:
Νεκρός άστεγος την Πρωτοχρονιά στο Ηράκλειο

Ζητιάνος, αυτός ο άγνωστος, το φαινόμενο, μέσα από την εθνογραφική προσέγγιση αυτών των ανθρώπων

ΚΟΙΝΩΝΙΑ

EUROKINISSI / ΣΤΕΛΙΟΣ ΜΙΣΙΝΑΣ

γράφει η Ιωάννα Σωτήρχου *


«Δεν είμαστε κλέφτες, η ανάγκη μάς έβγαλε στον δρόμο να ζητήσουμε λεφτά και ένα πιάτο φαΐ από τον παπά, αυτά να πεις»
  Από τη συνέντευξη του 78χρονου Ν.  

Τους συναντάμε καθημερινά στον δημόσιο χώρο. Λίγα όμως γνωρίζουμε για αυτούς. Τα περισσότερα τα υποθέτουμε. Ο λόγος για τους ζητιάνους.

Στην επιτόπια εθνογραφική του έρευνα, που ξεκίνησε στα τέλη του 2009 και κράτησε μέχρι το 2014 και συνέπεσε με την κρίση, ο διδάσκων στο Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου, διδάκτορας λαογραφίας Γιώργος Κούζας, πέρασε 4,5 χρόνια μαζί τους, ακολουθώντας τους στην καθημερινή τους πορεία, για να απαντήσει στο ερώτημα ποιοι είναι οι ζητιάνοι, αυτή η ομάδα με τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά στους οποίους η πρόσβαση είναι περιορισμένη και δύσκολη.
Κατάφερε έτσι να φωτίσει για πρώτη φορά το φαινόμενο, μέσα από την εθνογραφική προσέγγιση αυτών των ανθρώπων.
Γνώρισε, συνομίλησε και ακολούθησε στις χωροχρονικές διαδρομές τους 108 επαίτες-πληροφοριοδότες, έχοντας ορίσει ως εθνογραφικό πεδίο για την επιτόπια έρευνά του την περιοχή του Περιστερίου και εν μέρει τον Κολωνό και το Αιγάλεω.
Σε μερικές περιπτώσεις, επισκέφτηκε ακόμη και το σπίτι τους -γιατί σε αντίθεση με ό,τι πιστεύουμε δεν είναι όλοι άστεγοι: οι 95 στους 108 είχαν κάποιας μορφής κατάλυμα.
Και αυτή δεν είναι η μόνη στερεοτυπική μας οπτική που καταρρίπτει αυτή η μελέτη, που εκτείνεται σε περισσότερες από 950 σελίδες στο βιβλίο «Η επαιτεία στην πόλη. Μορφές οργάνωσης- στρατηγικές επιβίωσης- ταυτότητες», που κυκλοφόρησε πρόσφατα από τις εκδόσεις Παπαζήση.
Στη μελέτη του κ. Κούζα, οι ζητιάνοι βγαίνουν από την αφάνεια και έρχονται στο προσκήνιο, μαθαίνουμε για τη ζωή τους, τις επιλογές τους, την κοινωνική προέλευσή τους, τις απόψεις τις δικές «τους» και τις δικές «μας»: εμάς των άλλων, καθώς ο ερευνητής μίλησε επίσης με τους ανθρώπους στις υπηρεσίες αλληλεγγύης του Δήμου Περιστερίου, της Μητρόπολης, περαστικούς και καταστηματάρχες.
Οι αφηγήσεις των επαιτών, η δική τους φωνή βρίσκεται στον αντίποδα της τάσης «θυματοποίησής» τους από τον Τύπο, που συχνά τους παρουσιάζει ως παθητικά υποκείμενα, που μοιρολατρικά αποδέχονται την περιθωριοποίησή τους, αφού, όπως μας λέει ο ερευνητής: «Από την έρευνα στο πεδίο και με τη χρήση της βιογραφικής μεθόδου μπόρεσα να καταλήξω στο συμπέρασμα πως οι πληροφορητές, όπως γίνεται εμφανές μέσα από τον λόγο και τη βιωμένη εμπειρία τους, δεν δέχονταν την περιθωριοποίησή τους από την κοινωνία. Αντίθετα, διαπίστωσα πως ήταν δρώντα και δυναμικά κοινωνικά υποκείμενα, που μετείχαν ενεργά στις κοινωνικές διαδικασίες. Οι ίδιοι αγωνίζονταν καθημερινά για να επιβιώσουν, τόσο εκείνοι όσο και τα παιδιά τους».
Αρκετοί από τους ανθρώπους που συνάντησε -οι 33 στους 108- δεν ζούσαν μόνοι, αλλά είχαν οικογένεια.
Πάλι σε πείσμα των γενικευμένων αντιλήψεων, συνάντησε στην πλειονότητά τους Ελληνες επαίτες, μέσης και μεγάλης ηλικίας, κυρίως γυναίκες, που είχαν στο παρελθόν ένα επάγγελμα, ενώ είχαν ολοκληρώσει τη βασική εκπαίδευση.

Περιστασιακές δουλειές

Η ανθρωπολογική εξέταση του φαινομένου της επαιτείας στον σύγχρονο αστικό χώρο ανέδειξε ακόμη ότι αρκετοί ζητιάνοι (42/108) είχαν ένα εισόδημα -συνήθως σύνταξη ή επίδομα-, που όμως δεν επαρκούσε για την επιβίωσή τους, ενώ πολλοί (44/108) εξωθήθηκαν στην επαιτεία, εξαιτίας της κατάστασης της υγείας τους: οι μισοί είχαν κινητική αδυναμία ή γενικευμένη αναπηρία, ήταν καρκινοπαθείς ή ασθενείς με AIDS.
Αν κάτι ξαφνιάζει δυσάρεστα, είναι ότι οι περισσότεροι άνθρωποι που ασκούν την επαιτεία (98) δεν καταφέρνουν να ζήσουν από αυτήν και εξαρτούν την επιβίωσή τους από τις κοινωνικές υπηρεσίες του Δήμου και της ενορίας, πασχίζουν να συμπληρώσουν το εισόδημά τους με περιστασιακές δουλειές όποτε βρίσκουν, ενώ από τους ηλικιωμένους που συνάντησε, αρκετοί ήταν αυτοί που κατέφευγαν στη ζητιανιά, αδυνατώντας να επιβιώσουν με τη σύνταξή τους.
Ο ερευνητής μάς ξεκαθαρίζει ότι «δεν μπορούμε να μιλήσουμε για έναν “χαρακτηριστικό τύπο” ζητιάνου. Πρόκειται για περιθωριοποιημένους ανθρώπους, όπου και 100 περιπτώσεις ανθρώπων να μελετούσαμε, θα βρίσκαμε 100 διαφορετικές διαδρομές ζωής που τους οδήγησαν στην επαιτεία. Κάθε πληροφοριοδότης και καθεμιά πληροφοριοδότρια κουβαλά τη δική του/της μοναδική ιστορία για το πώς έφτασε να επιβιώνει από την επαιτεία και οι αφηγήσεις των ανθρώπων αυτών, πέρα από συγκινητικές, είναι χωρίς αμφιβολία και συγκλονιστικές για τον ερευνητή που έρχεται σε επαφή μαζί τους».

Ο συγγραφέας του 950 σελίδων βιβλίου, ερευνητής λαογράφος, 

διδάσκων στο Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου, Γιώργος Κούζας | 

Ο λόγος στον κοινωνικό ερευνητή που εμβάθυνε στο φαινόμενο, μελετώντας για πρώτη φορά την επαιτεία μέσα από πολυετή επιτόπια εθνογραφική έρευνα.

● Αλλαξε η κρίση το πληθυσμιακό μωσαϊκό της επαιτείας; Ποιοι είναι οι ζητιάνοι στη σύγχρονη πόλη;

«Ναι, αυτό είναι απολύτως βέβαιο. Αυξήθηκαν σε πολύ σημαντικό βαθμό τόσο οι Ελληνες, που είτε έχασαν την εργασία τους και επαιτούν είτε είναι συνταξιούχοι με πολύ μικρές συντάξεις που αναγκάστηκαν να καταφύγουν στην επαιτεία για να συμπληρώσουν το εισόδημά τους με όσα κερδίζουν από την επαιτεία, όσο και οι μετανάστες.

Ο αριθμός των μεταναστών που επίσης δεν έχουν πλέον εργασία έχει εντυπωσιακά αυξηθεί. Δεν μπορούμε να ορίσουμε “τύπους’’ ζητιάνων, αντίθετα μπορούμε να μιλήσουμε για κοινά αίτια, που τους ώθησαν στο κοινωνικό περιθώριο και στην επαιτεία ως “διέξοδο” στα καθημερινά οικονομικά αδιέξοδά τους.

Ηλικιωμένοι με πολύ χαμηλές συντάξεις, μακροχρόνια άνεργοι, περιστασιακά εργαζόμενοι, πρώην φυλακισμένοι, ασθενείς και χρονίως πάσχοντες, αλκοολικοί, ναρκομανείς, άστεγοι, άτομα χωρίς κανένα εισόδημα ήταν άνθρωποι που επαιτούσαν με μόνο κοινό τους σημείο τη δεινή οικονομική τους θέση και την επιβίωση μέσω της επαιτείας.

Υπάρχει βέβαια και η περίπτωση της εμπορίας ανθρώπων που δεν επαιτούν με τη δική τους θέληση, αλλά τους εκμεταλλεύονται οργανωμένα κυκλώματα...

● Ποια είναι η καθημερινότητά τους;

Η καθημερινότητα του κάθε ζητιάνου διαφέρει πάρα πολύ από άτομο σε άτομο. Δεν είναι μια επαγγελματική ομάδα, όπως οι ρακοσυλλέκτες, για να πούμε ότι έχουν κοινά επαγγελματικές συνήθειες.

Μέσα από την επιτόπια έρευνα, διαπίστωσα ότι δεν υπάρχει ένα σταθερό “συνεχές” στη ζωή των ζητιάνων, αλλά πολλαπλές διαδρομές που ποικίλλουν ανάλογα με τις καθημερινές συγκυρίες: διαδρομές στους δρόμους και τις γειτονιές της πόλης για να τους δώσουν λίγα χρήματα, διαπληκτισμοί για την κατάληψη ενός επικερδούς πόστου -μιας γωνιάς, μιας θέσης κοντά στο μετρό, σίτιση στα συσσίτια.

Το διαπίστωσα αυτό ακολουθώντας ορισμένους, με τους οποίους ανέπτυξα στενές σχέσεις κατά τη διάρκεια της περιήγησής τους στην πόλη.

Αρκετοί επιστρέφουν το απόγευμα στη γειτονιά τους -Πατήσια, Κολωνό, Σεπόλια-, όπου πολλοί δεν γνωρίζουν ότι είναι ζητιάνοι. Αρκετοί πάλι έχουν δεύτερες συμπληρωματικές μικροεργασίες, προκειμένου να συμπληρώσουν το εισόδημά τους.

Οι παραπάνω “αόρατες” όψεις γίνονται ορατές, όπως και ένα πλήθος άλλων παραμέτρων: κίνητρα, στρατηγικές, αναπαραστάσεις, μόνο μέσα από τη συστηματική πολυτοπική εθνογραφία.

Τις πολυεπίπεδες αυτές κινήσεις των ζητιάνων, που δεν σηματοδοτούν μόνο μετακίνηση στον χώρο, αλλά πολύ περισσότερο σχετίζονται με στρατηγικές επιβίωσης, ζητήματα παρουσίασης του εαυτού και ταυτότητας, μπόρεσα να καταγράψω μετακινούμενος κι εγώ μαζί τους, ακολουθώντας τους στην καθημερινότητά τους.

● Πώς θα συνοψίζατε τα βασικότερα συμπεράσματα από την πολύχρονη έρευνά σας;

Σε αντίθεση με όσα πιστεύουμε, περίπου οι μισοί ζητιάνοι ήταν Ελληνες. Ιδιαίτερα μετά την οικονομική κρίση του 2010, οι Ελληνες αυξήθηκαν πολύ σε σχέση με το παρελθόν.

Επίσης, αύξηση σημείωσαν οι μετανάστες, οι οποίοι κατά το παρελθόν ασκούσαν διάφορα επαγγέλματα και μετά την κρίση έχασαν τις δουλειές τους.

Οι περισσότεροι ζητιάνοι δεν ανταποκρίνονται στις στερεοτυπικές αντιλήψεις που έχουμε για εκείνους, πως δηλαδή είναι μέλη κυκλωμάτων από το εξωτερικό, που βασικά μας εξαπατούν για να λάβουν χρήματα.

Επίσης, δεν δρουν τυχαία: Αντίθετα με όσα πιστεύει μεγάλη μερίδα του πληθυσμού, η δράση τους χαρακτηρίζεται από συγκεκριμένες στρατηγικές υπολογισμού του χώρου που θα καταλάβουν, του χρονικού διαστήματος της ημέρας ή της εβδομάδας κατά τον οποίο θα ζητιανέψουν.

Σημαντική επίσης είναι η επιλογή ενός κοινωνικού “ρόλου” προκειμένου να γίνουν αρεστοί και να κερδίσουν τη χρηματική βοήθεια των περαστικών.

Οι άνθρωποι αυτοί, μέσα στον καθημερινό τους αγώνα για επιβίωση, έχουν αναπτύξει και δικές τους πολιτισμικές εκφράσεις.

Μιλάμε συχνά για τις περιθωριοποιημένες ομάδες και εστιάζουμε αποκλειστικά σε οικονομικές παραμέτρους. Ξεχνάμε ότι και οι άνθρωποι αυτοί διαμορφώνουν τη δική τους κουλτούρα.

Τρόποι ζωής, αξιακοί κώδικες, συμπεριφορικοί κώδικες, ατομικές και συλλογικές νοοτροπίες, αντιλήψεις και συνήθειες έξω από τα δικά μας όρια και εκτός των καθιερωμένων δομών που όμως υπάρχουν και καθημερινά συγκροτούν τη ζωή των ανθρώπων αυτών.

Ο “μύθος” του απόλυτου αποκλεισμού: Δεν ήταν όλοι οι ζητιάνοι στην έρευνα αποκλεισμένοι από το υπόλοιπο κοινωνικό σύνολο. Μάλιστα, στο μικρο-επίπεδο της γειτονιάς, πολλοί κάτοικοι τους βοηθούσαν σε καθημερινή βάση, εκφράζοντας έτσι έμπρακτα την αλληλεγγύη τους.

● Εχουμε συνηθίσει να συνδέουμε τη λαογραφία μόνο με το παρελθόν. Γιατί την ενδιαφέρει το κοινωνικό περιθώριο;

Η λαογραφία, πέρα από το παρελθόν, κατεξοχήν μελετά ανθρωπολογικά και τις εκφάνσεις του παρόντος.

Αρκετοί τη συγχέουν με τις ρομαντικές περιγραφές παλαιότερων εποχών που γίνονταν κυρίως από ερασιτέχνες.

Ομως η λαογραφία είναι μια σύγχρονη, δυναμική κοινωνική επιστήμη. Μέσα από την επιτόπια εθνογραφική έρευνα και σε συνεργασία με τις άλλες συγγενείς επιστήμες (κοινωνική ανθρωπολογία, κοινωνιολογία κ.ά.), προσεγγίζει κοινωνικά φαινόμενα από όλο το φάσμα της ανθρώπινης ζωής. Δεν είναι τώρα η πρώτη φορά, με την έρευνα για την επαιτεία, που η λαογραφία ασχολείται με την κοινωνική περιθωριοποίηση.

Για παράδειγμα, λαογράφοι όπως ο καθηγητής Ευάγγελος Αυδίκος και η Αννα Λυδάκη, έχουν ασχοληθεί με τους Ρομά, ενώ ο καθηγητής Κοινωνικής Λαογραφίας, Βασίλης Νιτσιάκος, έχει δώσει συστηματικές μελέτες για τους Αλβανούς μετανάστες, τη ζωή τους και την καθημερινότητά τους στην Ελλάδα.

Μαρτυρίες

«Από τη σύνταξή μου, 300 ευρώ δίνω στα παιδιά, μ’ όσα μου δίνουν εδώ οι άνθρωποι που ’ρχονται να ανάψουν ένα κεράκι, ζω και ελπίζω κάτι να γίνει»

☛ «Δεν βγήκα μπροστά στην εκκλησία επειδή μ’ άρεσε, η ανάγκη με έκανε να βγω. Παίρνω μια σύνταξη 468 ευρώ. […] Η ζωή δεν είναι εύκολη, η ζωή έχει όλο βάσανα. Να εγώ, μεγάλη γυναίκα, ζητάω βοήθεια από την εκκλησία και τους περαστικούς. Η ρημάδα η ανάγκη βλέπεις, να ’χω δύο παιδιά άνεργα και ο ένας να ’χει και μωρό. Είπα για άλλη μια φορά να βάλω πλάτη και να μην το βάλω κάτω. Λέω, Χ..., πρέπει να φανείς δυνατή και να σταθείς στα παιδιά σου, όπως στεκόσουνα πάντα, και τότε που ζούσε ο Κώστας και μετά που έφυγε. Η ζωή είναι αγώνας και πρέπει και εμείς οι μεγαλύτεροι και εσείς οι νέοι να μη το βάζουμε κάτω. […] Από τη σύνταξή μου, 300 ευρώ δίνω στα παιδιά και με τα υπόλοιπα και μ’ όσα μου δίνουν εδώ οι άνθρωποι που ’ρχονται να ανάψουν ένα κεράκι, να προσευχηθούν, ζω και ελπίζω κάτι να γίνει, να πάνε τα πράματα πιο καλά, να βρούνε μια δουλειά οι γιοι μου και έτσι να σταματήσω και γω να ζω από τον δρόμο»: είναι η μαρτυρία της Χ, 78 χρονών...

☛ «Πάντοτε, από τότε που πρωτοβγήκα να ζητάω χρήματα στον δρόμο για να ζήσω εγώ και τα παιδιά μου, κοίταγα να πάω πιο μακριά από το σπίτι μου, γιατί δεν θέλω για τα παιδιά μου και για μένα... πως να σ΄το πω, όταν βγεις να ζητιανέψεις θα σου την κολλήσουνε τη ρετσινιά, δηλαδή πως βαριέσαι και γίνεσαι φόρτωμα στην κοινωνία (...) και για τα παιδιά μου δεν ήθελα, ξέρεις... να λένε τα παιδιά της ζητιάνας (...) Εδώ με μάθανε πια με τον καιρό, ενώ στη γειτονιά και στην πολυκατοικία, ούτε που τους περνάει από το μυαλό πώς τα βγάζω πέρα...»: από συνέντευξη της Κ.

[*]  http://www.efsyn.gr/arthro/zitianos-aytos-o-agnostos

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:
Η περιθωριοποίηση του ανθρώπου
Από τη γενιά των 700 στη γενιά των 380 ευρώ

Ένας ζητιάνος στην Αθήνα άστεγος .... με το πεινασμένο σκυλάκι

Dimitris Mpolsevikos

ΡΑΦΗΝΑ

Efstathia Anastopoulou
.....είναι ένας ζητιάνος στην Αθήνα άστεγος που έχει ένα σκυλάκι μαζί του πέρναγα πριν 3 βδομάδες και του πήρα 2 τυρόπιτες και τις 2 της έδωσε στο σκυλάκι, είδα ότι πείναγε και βγάζω το τοστ και 1 φρούτο που είχα μαζί μου και μου λέει σας ευχαριστώ να μην σας το στερήσω ήθελα να ανοίξει η γη να με καταπιεί...

ΕΞΩ: 24 ώρες στη ζωή ενός άστεγου στην Αθήνα

ΕΞΩ: 24 ώρες στη ζωή ενός άστεγου στην Αθήνα
Ο Πέτρος Νιαμονιτάκης κατέγραψε την απάνθρωπη πραγματικότητα σε ένα ανθρώπινο ντοκιμαντέρ. Αυτή είναι η εμπειρία του

Το αληθινό 24ωρο του Σπύρου. Μια ματιά που αγγίζει, δεν ακολουθεί τη λογική του σκληρού ρεπορτάζ αλλά τη φόρμα ενός αληθινού ντοκιμαντέρ. Το OUT/ΕΞΩ του Πέτρου Νιαμονιτάκη ακολούθησε τη δύσκολη καθημερινότητά του και πριν λίγες μέρες επιλέχθηκε να διαγωνιστεί στα βραβεία κοινού στο Short Of The Year contest του Promofest. Το είδαμε εδώ και μιλήσαμε με το δημιουργό του για όσα έζησε φιλμάροντας και καταγράφοντας μια δυσάρεστη πραγματικότητα που πολλοί επιλέγουν να μην αντικρίζουν ή να προσπερνάνε. 

out_poster.jpg

Τι ήταν αυτό που έμαθες για τη ζωή των άστεγων μέσα από τα γυρίσματα του «ΕΞΩ»;

Κάθε άνθρωπος«κουβαλάει» την ιστορία του. Πολύ περισσότερο όταν κάθεται όλη μέρα αμίλητος σε ένα παγκάκι, αντικρύζοντας συνεχώς το αδιάφορο βλέμμα των περαστικών που του θυμίζουν ότι κι αυτός κάποτε είχε αφετηρία και προορισμό στη ζωή του. Κάποιοι παρ’ όλα αυτά προσπαθούν να δουν τη θετική πλευρά του να είσαι «έξω». Και μάλιστα μερικοί, ανάμεσά τους κι ο Σπύρος, το πετυχαίνουν που και που. Κι αν τότε γίνουν αντιληπτοί από όλους εμάς τους «μέσα», μας τρομάζουν. Το νιώθω κι εγώ αυτό. Βλέπεις, δεν θέλουμε να υπάρχει θετική πλευρά στο χύμα. Έρχεται κόντρα με όσα μας μάθανε. Το βλέπουμε σαν απειλή στον γυάλινο κόσμο μας. Ευτυχώς που έχουμε εφεύρει κι αυτό το ρημάδι το περιθώριο για να τους μαντρώνουμε όλους εκεί μέσα και να ξεμπερδεύουμε.

Bρέθηκες σε διλήμματα επιλέγοντας το τελικό υλικό; Πλάνα που σκέφθηκες αν θα έπρεπε να δείξεις ή όχι;

Φυσικά. Ο Σπύρος μας ανοίχτηκε πάρα πολύ. Πήγαμε στο ερειπωμένο πατρικό του, στην γειτόνισσα, συναντήθηκαν τυχαία στο δρόμο με την πρώην του, η κάμερά μας τον είδε να της απολογείται ενώ εκείνη δάκρυζε χαμογελώντας, μέχρι που συνειδητοποιήσαμε τελικά ότι κινηματογραφούμε κάτι που θα τον έθετε στην κρίση του κοινού: Έκανε λάθη; Με τη ζωή του, την οικογένειά του, την κοπέλα του, τη δουλειά του; Και βέβαια θα έκανε, όπως όλοι μας κάνουμε συνέχεια. Σίγουρα όμως θα έλεγαν κάποιοι, μήπως του αξίζει που είναι άστεγος τελικά; Μ’ αυτά και μ’ αυτά αποφασίσαμε να μην δείξουμε τους λόγους που τον οδήγησαν εκεί έξω. Ούτε και το πού κάνει την «ανάγκη» του, όπως με ρωτούν μερικοί. Δεν θέλαμε να κάνουμε ένα σκληρό ρεπορτάζ, αλλά ένα αληθινό ντοκιμαντέρ. Κι αποφασίσαμε να μείνουμε στο τώρα. Κι αυτό μας εξέπληξε. Γιατί κανείς δεν περίμενε ότι αυτός ο άνθρωπος πιστεύει ολόψυχα σε έναν Θεό κι ονειρεύεται σαν μικρό παιδί. 

Πώς αποφασίσατε να μοιραστείτε την ιστορία του Σπύρου;

Καταρχάς η επιλογή ήταν αμφίδρομη. Από την πρώτη στιγμή που τον επισκέφθηκα στην «γωνία» του και του εξήγησα τι θέλουμε να κάνουμε, είχα την αίσθηση ότι ο Σπύρος επέλεξε εμάς κι εμείς τον Σπύρο. Ήθελε κι ο ίδιος να μάθει τη δική μας ιστορία. Κάναμε μια τίμια ανταλλαγή. Κι αυτό μας έβαλε σε πολλές σκέψεις. Μας πέρασε από το μυαλό να κινηματογραφήσουμε ένα 24ωρο του, τοποθετώντας δίπλα του έναν ηθοποιό, προκειμένου να τον μυήσει στον κόσμο του «ΕΞΩ». Και το επόμενο 24ωρο θα κάναμε το αντίθετο: ο ηθοποιός μας στους δικούς του χώρους, στις πρόβες του, στον κόσμο του «ΜΕΣΑ», παρέα με τον Σπύρο, που σίγουρα δεν θα άντεχε για πολύ. Στον ίδιο άρεσε πολύ αυτή η ιδέα. Ειδικά όταν γνώρισε τον ηθοποιό μας ενθουσιάστηκε. Ήθελε να μάθει μέσα από αυτό, όπως κι εμείς. Τελικά όμως, μετά από πολλή συζήτηση μαζί του κι αρκετές μπύρες, το αφήσαμε να μας πάει μόνο του. Και καταλήξαμε να φιλμάρουμε το αυθεντικό. Το αληθινό 24ωρο του Σπύρου. Άλλωστε ο ίδιος είχε τόσα πολλά να μας πει…

still014.jpg

Πόσο φιλόξενη πιστεύεις πως είναι η πόλη στους ανθρώπους που δεν έχουν στέγη;

Δυστυχώς η απάντησή μου θα είναι η αναμενόμενη. Επιπλέον οι άνθρωποι του «ΕΞΩ» προκαλούν αρνητικά συναισθήματα σε πολύ κόσμο. Ένα αδικαιολόγητο μίσος. Σε στυλ, «φοβάμαι μη γίνω σαν κι εσένα, άρα θέλω να σε εξαφανίσω, να μην σε βλέπω, γιατί μου θυμίζεις ό,τι φοβάμαι». Έτσι πολύ συχνά δέχονται επιθέσεις από τέτοια ανθρωποειδή. Ο Σπύρος είχε ένα πολύ σοβαρό περιστατικό πριν από ενάμισυ χρόνο, όταν του έσπασαν πλευρά και πόδι. Το παράπονό του είναι που εξαφανίστηκαν τα αδέσποτα σκυλιά της Αθήνας. Κάποτε είχε ένα για παρέα και φύλακα. Μέχρι που, όπως λέει ο ίδιος, του το έκλεψαν. Επικοινωνήσαμε με κάποιες φιλοζωικές, αλλά καμία δεν δέχτηκε να του παραχωρήσει έναν τετράποδο φίλο. Μα είναι άστεγος, μας απάντησαν. Αδέσποτος κι αυτός δηλαδή. «Έχουν δίκιο», είπε ο Σπύρος.

ΣΧΕΤΙΚΑ

To πιο εντυπωσιακό φιλμάκι για την Αθήνα έχει την υπογραφή του Αλέξανδρου Μαραγκού

To πιο εντυπωσιακό φιλμάκι για την Αθήνα έχει την υπογραφή του Αλέξανδρου Μαραγκού

Σε ποια σημεία της πόλης έχεις δει περισσότερους άστεγους κατά τη διάρκεια της έρευνάς σου;

Αν μιλάμε για άστεγους, όχι τοξικομανείς, κυρίως στο κέντρο. Την εποχή που έκανα την έρευνα είχε υπερβολικά πολλούς πέριξ του Πανεπιστημίου και στην παλιά Βουλή. Έχει βλέπεις κι αρκετές βρύσες εκεί για να ποτίζεται το γκαζόν μας, οπότε έχουν πρόσβαση σε νερό. Ειρωνεία ε; Η νέα Βουλή δημιουργεί άστεγους στην παλιά. Το μόνο ευχάριστο της κρίσης είναι ότι επιτέλους μπήκε στο λεξιλόγιό μας η λέξη αλληλεγγύη. Έτσι, όσοι μένουν εκεί έξω δέχονται μια βοήθεια κυρίως από μαγαζιά της περιοχής, με την προυπόθεση να διατηρούν ακόμα τα λογικά τους. Οι υπόλοιποι δεν υπάρχουν για κανέναν μας.

still043.jpg

Ποια πράγματα θα μπορούσε να κάνει η πολιτεία για αυτούς κατά τη γνώμη σου;

Όσοι δεν εξασκούν το εκλογικό τους δικαίωμα, δεν παρουσιάζουν κανένα ενδιαφέρον για την πολιτεία. Κι όπως όλοι ξέρουμε, οι άστεγοι δεν ψηφίζουν ποτέ, σωστά; Γι’ αυτό και η πολιτεία είναι ικανή, αφού πρώτα τoποθετήσει χημικές τουαλέτες, μετά να δημιουργήσει τηλεοπτικό σποτ για να τους ενημερώσει. Λες και οι άστεγοι βλέπουν TV. H σύσταση μιας εξειδικευμένης ομάδας ψυχολόγων για κατ’ ιδίαν ενημέρωση σε θέματα που τους αφορούν είναι το μίνιμουμ. Οι περισσότεροι πάντως που μένουν έξω, δεν θέλουν να τους βοηθήσει η πολιτεία με τίποτα. Δεν το δέχονται αυτό. Θεωρούν ότι η ίδια τους οδήγησε εκεί έξω κι εν μέρει έχουν δίκιο. Πώς να δεχτείς βοήθεια στο πρόβλημά σου, από ‘κείνον που στο προκάλεσε;

Πιστεύεις πως οι εξελίξεις στο θέμα των πλειστηριασμών θα εντείνουν το φαινόμενο αυτό; Ποιά είναι η άποψή σου πάνω σε αυτό το ζήτημα;

Όλοι το φοβόμαστε ότι θα γίνει έτσι. Από την άλλη είναι πολύ δύσκολο να βρεθεί αγοραστικό ενδιαφέρον με αυτές τις συνθήκες. Οι Έλληνες πια δεν θέλουν να αγοράζουν στέγη. Έχουν βγεί πολύ ζημιωμένοι από αυτή την παλιά τους συνήθεια. Ακούμε βέβαια ότι κάποιοι Κινέζοι ενδιαφέρονται, ίσως και κάποιοι Τούρκοι κλπ, αλλά ελπίζω ότι δεν θα είναι και τόσο πολλοί τελικά. Για παράδειγμα, ποιος Ευρωπαίος να θέλει ένα δυάρι στην Κυψέλη;  Σε ό,τι αφορά στην Αθήνα τουλάχιστον. Τα νησιά όμως πολύ τα φοβάμαι.

still012.jpg

Η πιο ανθρώπινη και απάνθρωπη στιγμή που έζησες, φιλμάροντας το «ΕΞΩ»;

H πιο ανθρώπινη προέκυψε σε συζήτηση γύρω από τους φόβους του Σπύρου. Αν προσέξει κανείς στο τελευταίο πλάνο λίγο πριν κοιμηθεί, παίρνει στο χέρι του ένα κατσαβίδι και πέφτει για ύπνο. Γίνεται πολύ γρήγορα. Δεν το δείξαμε σε κοντινό, καθώς δεν θέλαμε κάτι επιτηδευμένο, ούτε και να «στήνουμε» σκηνές. Όμως ήταν ξεκάθαρο ότι ο ύπνος έξω, ήταν η χειρότερή του. Δεν θυμόταν πια πως είναι να κοιμάται κανείς μέσα στην ασφάλεια του σπιτιού του. Τον καθησύχαζε κάπως η μόνιμη παρουσία των ΜΑΤ στη γειτονιά. Τα περσινά Χριστούγεννα μας είπε, μου έφεραν γαλοπούλα, κουβέρτες κι ευχές. Είναι κι αυτοί άνθρωποι. Αλλά δεν τους βλέπουμε και ποτέ χωρίς τη στολή. Πολύ συγκινημένος. Αναρωτιόταν αν άξιζε τον σεβασμό των ανθρώπων κι ένιωθε μεγάλη ευθύνη όταν τον εισέπραττε.

still011.jpg

Η πιο απάνθρωπη, αναμφίβολα ήταν η συνάντησή μας με ιδιοκτήτη καταστήματος της περιοχής. Γνώριζε κάποιον από το συνεργείο μας και ήρθε να μας μαλώσει. «Μα…τι κάνετε εκεί;», είπε. «Κινηματογραφείτε τον Σπύρο; Το ρεμάλι; Που έρχεται και ρίχνει άγκυρα εδώ έξω (από την είσοδο του μαγαζιού μου) και δίνουμε και παθαίνουμε να τον ξεκολλήσουμε; Αυτός δεν είναι άστεγος. Είναι επιλογή του ρε σεις. Άστεγος είναι ο Διαμαντής, εδώ πιο κάτω...». Μιλάμε για πολύ μίσος. Να πω εδώ ότι ο Διαμαντής, είναι όντως άστεγος. Ανήκει βέβαια στην κατηγορία εκείνων που δεν έχουν πια τα λογικά τους. Τρώει ότι βρει στα σκουπίδια, βγάζοντας άναρθρους ήχους και τα κάνει πάνω του με την ευκολία που αναπνέει. Δυστυχώς έχει χάσει κάθε ίχνος αξιοπρέπειας. Είναι όμως ιδανικό πρότυπο για κινηματογράφηση, σύμφωνα με τον εν λόγω καταστηματάρχη. Πιο ακίνδυνη περίπτωση. Γιατί στο ερώτημα αν υπάρχει κάτι καλό σε έναν άστεγο, θα απαντούσε κανείς εύκολα «όχι» βλέποντας τον Διαμαντή. Ο Σπύρος του το δυσκόλευε πολύ. Άσε που του χάλαγε συχνά και τη μόστρα του μαγαζιού του.

Το ντοκιμαντέρ επιλέχθηκε να διαγωνιστεί στα βραβεία κοινού στο Short Οf The Year contest του Promofest. Tι χρειάστηκε για να γίνει πραγματικότητα; Πόσο χρόνο σου πήρε;

Ήταν για πάρα πολλά χρόνια στην άκρη του μυαλού και περίμενε. Περίμενε να σταματήσω για λίγο να κάνω πράγματα μόνο από ανασφάλεια, συνήθεια και κεκτημένη ταχύτητα. Mια μέρα βρέθηκα στο μουσείο σύγχρονης τέχνης και είδα ένα καταπληκτικό βίντεο που πρόβαλε το αφοπλιστικό «τίποτα». Σε μια Κινέζικη φάμπρικα-αποθήκη ενδυμάτων είχαν τοποθετήσει μια σταθερή κάμερα που φιλμάριζε την καθημερινότητα εκεί μέσα. Τους εργάτες με τις μηχανικές κινήσεις τους, τον μεταξύ τους ανταγωνισμό, τα διαλλείματά τους για φαγητό, τα χαζολογήματά τους, το μάταιο άγχος τους αν θα προλάβουν το ημερήσιο όριο παραγωγής και την υποδειγματική πειθαρχία τους. Και κανείς ποτέ δεν κοίταγε στην κάμερα. Σαν να μην υπήρχε. Αυτό, τίποτα άλλο. Παρομοίωσα τότε τον τρόπο που τους έβλεπε εκείνη η κάμερα, με τον τρόπο που μας βλέπει καθημερινά ένας άστεγος. Στη γωνία του, μόνος, ακίνητος κι αμίλητος. Αλλά κυρίως απαρατήρητος από όλους μας. Κι αποφάσισα να το ξεκινήσω. Από εκεί προέκυψε και η ιδέα να τοποθετήσουμε μια κάμερα πάνω στο Σπύρο. Θέλαμε να δούμε μέσα από τα μάτια του. Κι αυτό που είδαμε όντως μας συγκλόνισε. Από την μέρα των γυρισμάτων χρειαστήκαμε 3 μήνες για να το ολοκληρώσουμε. Μακάρι όμως να χρειαζόμασταν περισσότερο, γιατί βλέποντας και ξαναβλέποντας τα πλάνα, κάναμε πολύ χρήσιμες σκέψεις και συζητήσεις.

still044.jpg

Έχεις κάποιο μήνυμα να στείλεις εκεί έξω;

Η λέξη «άστεγος» δεν είναι και τόσο καινούρια. Την πρωτάκουσα πιτσιρικάς, κατεβαίνοντας τις σκάλες για τον ηλεκτρικό της Ομόνοιας, όταν τους αντίκρυσα έκπληκτος ξαπλωμένους στις κούτες τους, δεξιά κι αριστερά των διαδρόμων του υπογείου. Security και στόρια ασφαλείας που κατεβαίνουν τη νύχτα, δεν είχαμε τότε. Ευτυχώς, η απάντηση από τους γονείς μου στην ερώτηση «και γιατί είναι άστεγοι;», δεν με καθησύχασε καθόλου. Έτσι, μέχρι και σήμερα, θεωρώ ότι ανά πάσα στιγμή ο καθένας μας μπορεί εύκολα να βρεθεί στη θέση τους. Εκτός ίσως από εκείνους, που έχουν συμβόλαιο διαρκείας με την κανονικότητα (και την αλαζονεία).

Camera follows a homeless man in Athens. In fact, he is the camera himself. Life in Athens 2017, through the eyes of someone who lives out, eats out, communicates out, tries to work out,
detects other people's ways of thinking, out. He does not belong to out. But he thanks God for having it. Even if out, is the hardest place to be.

Homeless: Spyros
Assistant Director: Yannis Kateris
Director of Photography: Vasilis Stavropoulos
Cameras: Vasilis Stavropoulos, Pantelis Koulouridis, Georgia Vlatta, Spyros (Homeless)
Editing: Pantelis Koulouridis
Assistant Editor: Georgia Vlatta
VFX: Vlassis Prekas
Composition: Georgia Vlatta
Color Correction: Pantelis Koulouridis
Graphics - Visual Treatment: Lia Kalkou
Sound Engineer: Alexandros Sotiropoulos
Sound Design - Re - Recorder Mixer: Saradis Rabias
DΙΤ: Robert Krestovsky
DCP Mastering: Pantelis Koulouridis
Production Manager: Eleni Soultou
Executive Producers: Petros Niamonitakis, Despoina Vogiatzi
Directed by Petros Niamonitakis
Created by Correct Creative Productions
OUT (ΕΞΩ) Documentry Film


____________
http://www.athensvoice.gr/culture/cinema/414596_exo-24-ores-sti-zoi-enos-astegoy-stin-athina

Παρίσι: Καταμετρήθηκαν 3.000 άστεγοι σε μια νύχτα

ΚΟΙΝΩΝΙΑ

21 Φεβρουαρίου  2018

Τουλάχιστον 3.000 άστεγοι καταμέτρησαν μέσα σε μια νύχτα εθελοντές και υπάλληλοι του δήμου Παρισίων, σε μια άνευ προηγουμένου απογραφή. Ωστόσο, η δημοτική αρχή εκτιμά ότι ο αριθμός των 3.000 είναι «μάλλον πολύ χαμηλότερος από τον πραγματικό».

Ανάλογες καταμετρήσεις γίνονται σε Νέα Υόρκη, Βρυξέλλες ή και στην Αθήνα, όπου ο αριθμός των αστέγων αυξήθηκε τα χρόνια της κρίσης.

Η καταμέτρηση έγινε το βράδυ της περασμένης Πέμπτης προς Παρασκευή. Στην επιχείρηση μετείχαν 2.000 άτομα, εκ των οποίων τα 1.700 ήταν εθελοντές. Πάντως, ο πραγματικός αριθμός των αστέγων έχει προκαλέσει πόλεμο ανάμεσα σε κυβέρνηση και οργανώσεις.

Ο αντιδήμαρχος του Παρισιού, Μπρινό Ζιλιάρ ανακοίνωσε ότι στους δημόσιους χώρους του Παρισιού καταμετρήθηκαν 3.000 άνθρωποι. Συνολικά «2.952 καταμετρήθηκαν ιδίοις όμμασι», διευκρίνισε η Ντομινίκ Βερσινί, η αξιωματούχος του δήμου που είναι επιφορτισμένη με θέματα αλληλεγγύης και πάταξης του κοινωνικού αποκλεισμού.

Τα στοιχεία θεωρούνται εντυπωσιακά, ενώ ο Ζιλιάρ παραδέχθηκε ότι δεν έχουν καταμετρηθεί όλοι οι άστεγοι. Κι αυτό επειδή για λόγους σεβασμού στις ιδιωτικές περιουσίες και στην ιδιωτικότητα των ανθρώπων δεν ελήφθησαν υπόψη στην έρευνα αυτή οι χώροι στάθμευσης, οι χώροι κάτω από σκάλες και σκηνές μέσα στις οποίες μπορεί να βρίσκονταν πολλοί άνθρωποι και οι ερευνητές απέφυγαν να ξυπνήσουν αστέγους, εξήγησε.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

https://anemosanatropis.blogspot.gr/2018/02/3000.html?m=1

Να γιατί έχουν εξαφανιστεί οι πωλητές του περιοδικού δρόμου "Σχεδία"

Άννα Παπασταύρου 

έξω φρενών.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΤΟ!!

Αναζητούσα (ματαίως) κάποιον πωλητή της Shedia αυτό το μήνα. Είχα αναρτήσει όπως πάντα την υπενθύμιση για το τεύχος του Φλεβάρη, αλλά το τεύχος δεν μπορούσα να το βρω. Σήμερα μου έλυσε την απορία ένας γλυκύτατος πωλητής, όταν επέμεινα να μου πει το λόγο που δεν έβρισκα συναδέλφους του στα γνωστά σημεία πώλησης.

Οι πωλητές έχουν λιγοστέψει. Γιατί όμως; Μέχρι τώρα ήξερα ότι αυξάνονταν και πληθύνονταν, με αποτέλεσμα όλο και περισσότεροι άνεργοι και άστεγοι να βρίσκουν μια παρηγοριά στα λιγοστά ευρώ από την πώληση του περιοδικού που τους εξασφάλιζαν μια αξιοπρεπή στέγη και διαβίωση.

Το απίστευτο «κράτος» με τους αδιανόητα παράλογους νόμους του έβαλε πάλι το χεράκι του για να κλονίσει και αυτή την ελπίδα των ανθρώπων που βιώνουν την αγωνία της στέγης και της ανεργίας: τους επέβαλε ΕΦΚΑ!!! 

Από τον επόμενο μήνα, η ΣΧΕΔΙΑ θα πωλείται προς 4 ευρώ αντί 3 ευρώ, που ήταν ως τώρα, ώστε να μπορούν οι πωλητές να ασφαλίζονται. Βέβαια, δεν ήταν σίγουρα αυτός ο καημός του κράτους, να ασφαλίζει τους ανθρώπους αυτούς. Ο στόχος ήταν να τους τρώει τα ελάχιστα που βγάζουν. Για φανταστείτε: από κάθε τεύχος της ΣΧΕΔΙΑΣ έβγαζαν 1,5 ευρώ. Με τα νέα δεδομένα θα βγάζουν 2,70 ευρώ. Με μία διαφορά όμως: αυτοί οι ταλαιπωρημένοι άνθρωποι θα υποχρεώνονται σε καταβολή της ελάχιστης εισφοράς στον ΕΦΚΑ (167,95 ευρώ) το μήνα –το ξέρουμε εμείς οι ταλαιπωρημένοι ελεύθεροι επαγγελματίες– πράγμα που σημαίνει ότι αν π.χ. πουλήσουν 50 τεύχη σ’ ένα μήνα (και πολλά λέω), θα βγάλουν 2,70Χ50= 135 ευρώ. Αυτά, υπό το προηγούμενο καθεστώς πήγαιναν στην τσέπη τους. Τώρα, με το νέο, …ευνοϊκό ασφαλιστικό καθεστώς δε θα φτάνουν ούτε για τον ΕΦΚΑ. Και φυσικά, οι ηλικιωμένοι πάμπτωχοι συνάνθρωποί μας, που είχαν ένα ελάχιστο πρόσθετο εισόδημα από την πώληση του περιοδικού, αναγκάζονται να πάνε στα σπίτια τους.

ΕΠΙΤΕΛΟΥΣ, βρήκαμε από πού αιμορραγούν τα ταμεία. Γι’ αυτό δεν επαρκούν τα χρήματα για την καταβολή των συντάξεων. Γιατί οι πωλητές της ΣΧΕΔΙΑΣ δεν ήταν ασφαλισμένοι!! 😡

Έχω σιχαθεί πια την ανοησία και την αναλγησία σ’ αυτή τη χώρα.

Δεν είναι απλό, είναι όμως σπουδαίο. Να αγαπάμε και ν' αγαπιόμαστε...

Myrsini Zorba

ΑΘΗΝΑ

Δεν είναι απλό, είναι όμως σπουδαίο. Να αγαπάμε και ν' αγαπιόμαστε. Με όλες τις χαρές αλλά και τις συνέπειες, μικρές καθημερινές και μεγάλες υπαρξιακές. Κι όταν μας λείπει η αγάπη να ξέρουμε ότι κάπου εκεί έξω θα τη βρούμε πάλι.